Məhkəmələr və hakimlər haqqında
Azərbaycan Respublikasının Qanununa əlavələr
və dəyişikliklər edilməsi barədə
AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU
Azərbaycan
Respublikasının Milli Məclisi qərara alır:
I.
Məhkəmələr və hakimlər haqqında
Azərbaycan Respublikasının Qanununa (Azərbaycan
Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 1997-ci il, № 5,
maddə 413; 1999-cu il, № 5, maddə 284, № 7, maddə
396, № 10, maddə 570; 2001-ci il, № 5, maddə 292, №
6, maddə 379, № 7, maddə 455; 2002-ci il, № 1, maddə
4, № 12, maddə 706; 2003-cü il, № 6, maddə 278; 2004-cü
il, 2, maddə 57, № 3, maddə 133, № 4, maddə 199,
№ 8, maddə 597, 598, № 9, maddə 669)
aşağıdakı əlavələr və
dəyişikliklər edilsin:
1. 5-ci
maddəyə aşağıdakı məzmunda ikinci hissə
əlavə edilsin, ikinci və üçüncü hissələr müvafiq
olaraq üçüncü və dördüncü hissələr hesab edilsin:
Kassasiya və
apellyasiya instansiyası məhkəmələrinin bütün
qərarları qəbul olunduğu gündən bir aydan gec
olmayaraq dərc edilir və elektron daşıyıcılarda
yayılır. Bu qərarlarla birlikdə aşağı
instansiya məhkəmələrinin ləğv edilmiş
və ya dəyişdirilmiş qərarları da dərc edilməlidir..
2. 20-ci, 25-ci, 31-ci,
36-cı, 42-ci və 47-ci maddələrin ikinci
hissəsinə təhlil edir, sözlərindən sonra
məhkəmə fəaliyyətinin təşkili
vəziyyətini, sözləri əlavə edilsin.
3. 23-cü, 28-ci, 34-cü,
39-cu, 45-ci və 50-ci maddələrin birinci hissəsinin
altıncı abzasına məhkəmə təcrübəsinin
sözlərindən əvvəl məhkəmə fəaliyyətinin
təşkili vəziyyətinin,
sözləri
əlavə edilsin.
4. 23-cü, 28-ci, 34-cü,
39-cu, 45-ci və 50-ci maddələrin birinci hissəsinin
yeddinci abzasında, 57-ci, 66-cı, 74-cü maddələrin birinci
hissəsinin on altıncı abzasında, 59-cu və 68-ci
maddələrin beşinci abzasında, 84-cü maddənin
doqquzuncu abzasında vətəndaşları qəbul edir, onların
sözləri şəxslərin sözü ilə əvəz edilsin.
5. 57-ci
maddədə:
a) yeddinci abzasda
hakimlərini mükafatlandırır sözləri hakimlərinin
mükafatlandırılması barədə
Məhkəmə-Hüquq Şurasına təklif verir sözləri
ilə əvəz edilsin;
b) səkkizinci
abzas aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Azərbaycan
Respublikasının qanunvericiliyi ilə müəyyən
edilmiş hallarda və qaydada Naxçıvan Muxtar Respublikası
Ali Məhkəməsi və Naxçıvan Muxtar Respublikası
rayon (şəhər) məhkəmələrinin
hakimlərinin intizam məsuliyyətinə cəlb edilməsi
barədə Məhkəmə-Hüquq Şurasına müraciət edir;.
6. 66-cı
maddədə:
a) yeddinci abzasdan
hakimlərini mükafatlandırır sözləri çıxarılsın,
mükafatlandırılması barədə sözlərindən
sonra Məhkəmə-Hüquq Şurasına sözləri
əlavə edilsin;
b) səkkizinci
abzas aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Azərbaycan
Respublikasının qanunvericiliyi ilə müəyyən
edilmiş hallarda və qaydada birinci instansiya (Naxçıvan Muxtar
Respublikasının rayon (şəhər)
məhkəmələri, yerli iqtisad məhkəmələri
və Beynəlxalq müqavilələrdən irəli
gələn mübahisələrə dair iqtisad
məhkəməsi istisna olmaqla) məhkəmələrinin
hakimlərinin, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin
ağır cinayətlərə dair işlər üzrə
birinci instansiya kollegiyası hakimlərinin və Apellyasiya
Məhkəməsi hakimlərinin intizam məsuliyyətinə
cəlb edilməsi barədə Məhkəmə-Hüquq
Şurasına müraciət edir;.
7. 74-cü
maddədə:
a) yeddinci abzas
aşağıdakı redaksiyada verilsin:
İqtisad
Məhkəməsinin hakimlərinin, yerli iqtisad
məhkəmələri və Beynəlxalq müqavilələrdən
irəli gələn mübahisələrə dair iqtisad
məhkəməsinin hakimlərinin
mükafatlandırılması barədə
Məhkəmə-Hüquq Şurasına təklif verir;;
b) səkkizinci
abzas aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Azərbaycan
Respublikasının qanunvericiliyi ilə müəyyən
edilmiş hallarda və qaydada İqtisad Məhkəməsi,
yerli iqtisad məhkəmələri və Beynəlxalq
müqavilələrdən irəli gələn
mübahisələrə dair iqtisad məhkəməsi
hakimlərinin intizam məsuliyyətinə cəlb edilməsi
barədə Məhkəmə-Hüquq Şurasına müraciət edir;.
8. 78-ci maddənin
altıncı hissəsi çıxarılsın.
9. 79-cu maddənin
üçüncü hissəsinin on birinci abzası aşağıdakı
redaksiyada verilsin:
qanunvericiliklə
müəyyən edilmiş hallarda Məhkəmə-Hüquq
Şurasının qərarlarından verilmiş
şikayətlərə baxır;.
10. 83-cü
maddədə:
a) yeddinci abzasda
hakimlərini mükafatlandırır sözləri hakimlərinin
mükafatlandırılması barədə
Məhkəmə-Hüquq Şurasına təklif verir sözləri
ilə əvəz edilsin;
b) səkkizinci
abzas aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Azərbaycan
Respublikasının qanunvericiliyi ilə müəyyən
edilmiş hallarda və qaydada Azərbaycan Respublikası
məhkəmələri hakimlərinin intizam
məsuliyyətinə cəlb edilməsi, habelə onların
səlahiyyətlərinə xitam verilməsi barədə
Məhkəmə-Hüquq Şurasına müraciət edir;;
c) doqquzuncu abzas
çıxarılsın, onuncu - iyirminci abzaslar müvafiq olaraq
doqquzuncu - on doqquzuncu abzaslar hesab edilsin.
ç) onuncu abzasda
və kollegiyalarına sözləri əlavə sözü ilə
əvəz edilsin;
d) on səkkizinci
abzasda vətəndaşları qəbul edir, onların
sözləri şəxslərin sözü ilə əvəz edilsin.
11. 86-cı
maddədə:
a)
aşağıdakı məzmunda üçüncü hissə əlavə
edilsin və üçüncü hissə müvafiq olaraq dördüncü hissə hesab
edilsin:
Müvafiq icra
hakimiyyəti orqanı Azərbaycan Respublikasının Ali
Məhkəməsi ilə birlikdə bu Qanunun 19-cu
maddəsinin birinci hissəsində göstərilən
məhkəmələrdə kargüzarlığın
aparılması qaydalarını müəyyən edir.;
b) dördüncü hissə
aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Müvafiq icra
hakimiyyəti orqanı Azərbaycan Respublikası Ali
Məhkəməsinin hakimləri istisna olmaqla, bu Qanunla
müəyyən edilmiş səbəblər və intizam
məsuliyyətinə cəlb edilmə əsaslarının
əlamətləri olduqda hakimlərin intizam
məsuliyyətinə cəlb edilməsi, habelə onların
səlahiyyətlərinə xitam verilməsi barədə
Məhkəmə-Hüquq Şurasına müraciət edir..
12. 87-ci
maddədə:
a) maddənin
adı aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Məhkəmələrin
fəaliyyətinin təşkilinin təhlili və statistika
hesabatları;
b) birinci
hissəyə aşağıdakı məzmunda ikinci cümlə
əlavə edilsin:
Müvafiq
məhkəmə sədrləri statistika hesabatlarında
göstərilən məlumatların düzgünlüyünə məsuldurlar.;
c) ikinci
hissədə müəyyənləşdirir sözündən sonra
və bu hesabatları dərc edir. sözləri əlavə
edilsin;
ç) üçüncü hissə
aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Müvafiq icra
hakimiyyəti orqanı məhkəmə fəaliyyətinə
dair statistika hesabatlarını ümumiləşdirir,
məhkəmələr tərəfindən məhkəmə
fəaliyyətinin təşkilinə dair aparılmış
ümumiləşdirmələri öyrənir və təhlil edir, bu
barədə Məhkəmə-Hüquq Şurasını məlumatlandırır..
13. 88-ci
maddədə:
a) ikinci
hissədə vətəndaşların sözü
şəxslərin sözü ilə əvəz edilsin, kargüzarlığın
sözündən sonra, məhkəmə tərəfindən
çıxarılmış qərarların və onlarla
bağlı yuxarı instansiya məhkəmələrinin
qərarlarının uçotunun sözləri əlavə edilsin;
b)
aşağıdakı məzmunda üçüncü hissə əlavə
edilsin və üçüncü hissə müvafiq olaraq dördüncü hissə hesab
olunsun:
Məhkəmə
aparatları məhkəmələrdə şəxslərin
qəbulunu həyata keçirirlər. Məhkəmə
icraatının təşkilati məsələləri
ilə bağlı qəbul müvafiq hakimin məhkəmə
katibi tərəfindən həyata keçirilir..
14. 92-ci maddənin
ikinci hissəsinə aşağıdakı məzmunda ikinci
cümlə əlavə edilsin:
Azərbaycan
Respublikası Ali Məhkəməsinin Plenumunda qəbul
olunmuş qərarlardan başqa bütün digər kollegial
məhkəmə qərarlarına görə onların qəbul
olunmasında iştirak etmiş hər bir hakim (qərar
qəbul edilərkən xüsusi rəy və ya belə
qərarın əleyhinə səs vermiş hakim istisna
olmaqla) eyni dərəcədə məsuldur..
15. Qanuna
aşağıdakı məzmunda 93-1-ci, 93-2-ci, 93-3-cü və 93-4-cü
maddələr əlavə edilsin:
Maddə 93-1.
Məhkəmə-Hüquq
Şurası
Məhkəmə-Hüquq
Şurası Azərbaycan Respublikasında məhkəmə
sisteminin təşkilinin təmin edilməsi, hakim
vəzifəsinə namizədlərin seçilməsinin
təşkili, hakimlərin fəaliyyətinin
qiymətləndirilməsi, onların iş yerinin dəyişdirilməsi,
vəzifədə irəli çəkilməsi, intizam
məsuliyyətinə cəlb edilməsi, habelə
məhkəmələr və hakimlərlə bağlı
digər məsələləri səlahiyyəti daxilində
həll edən məhkəmə hakimiyyətinin özünüidarə
funksiyalarını həyata keçirən orqandır.
Məhkəmə-Hüquq
Şurasının təşkili, fəaliyyətinin hüquqi
əsasları və səlahiyyətləri bu qanunla və
Məhkəmə-Hüquq Şurası haqqında Azərbaycan
Respublikasının Qanunu ilə müəyyən olunur.
Maddə
93-2. Hakimlərin Seçki
Komitəsi
Hakimlərin Seçki
Komitəsi Məhkəmə-Hüquq Şurası
tərəfindən formalaşdırılan və hakim
vəzifəsinə namizədlərin seçimini həyata
keçirən orqandır.
Hakimlərin Seçki
Komitəsinin fəaliyyəti bu Qanunla, Məhkəmə-Hüquq
Şurası haqqında Azərbaycan Respublikasının
Qanunu ilə, habelə Məhkəmə-Hüquq Şurası
tərəfindən qəbul edilən Hakimlərin Seçki
Komitəsi haqqında Əsasnamə ilə tənzimlənir.
Maddə 93-3.
Hakim vəzifəsinə namizədlərin
seçilməsi
Hakim
vəzifəsinə namizədlər yazılı və
şifahi imtahan əsasında seçilirlər. Namizədlərin
seçilməsi üçün bu imtahanlar Hakimlərin Seçki Komitəsi
tərəfindən təşkil edilir.
İmtahanların
nəticələri Hakimlərin Seçki Komitəsi
tərəfindən qiymətləndirilir. Hakimlərin Seçki
Komitəsi bu işə özünün formalaşdırdığı ad hoc
komissiya cəlb edə bilər.
İmtahanlardan
müvəffəqiyyətlə keçmiş namizədlər avtomatik
şəkildə uzunmüddətli təlim
mərhələsinə keçirilirlər. Təlim
mərhələsi tədris müəssisəsində
təşkil edilir.
Təlim
mərhələsi başa çatdıqdan sonra hər bir
namizəd qiymətləndirilir. Namizədin qiymətləndirilməsi
tədris müəssisəsi tərəfindən təqdim
olunmuş tədrisin nəticələri və namizədin
Hakimlərin Seçki Komitəsi üzvləri ilə yekun
müsahibəsinin əsasında həyata keçirilir.
Namizədlərin qiymətləndirilməsi bal sistemi ilə
aparılır.
Namizədlər
Hakimlərin Seçki Komitəsi tərəfindən
topladıqları ballara uyğun sıralanırlar.
Namizədlərin
qiymətləndirməsinin nəticələri
Məhkəmə-Hüquq Şurasına təqdim olunur.
Məhkəmə-Hüquq Şurası namizədlərin vakant
hakim vəzifələrinin sayına müvafiq olaraq hakim
vəzifəsinə təyin edilməsi barədə
Azərbaycan Respublikasının müvafiq icra hakimiyyəti
orqanına təqdimat verir.
Tədris
kurslarını bitirmiş, lakin hakim vəzifəsinə
təklif olunmamış namizədlər ədliyyə
orqanlarına inzibati vəzifəyə və ya prokurorluq
orqanlarına prokurorluq işçisi kimi xidmətə götürülə,
hakim vakansiyası yarandıqda isə hakim vəzifəsinə
təyin edilə bilərlər.
Maddə 93-4. Hakim vəzifəsinə təyin edilmənin xüsusi
qaydası
Azərbaycan
Respublikası Konstitusiyasının 126-cı maddəsinin I
hissəsinin tələblərinə cavab verən, hüquq
sahəsində nüfuza, hüquqşünas ixtisası üzrə 20 illik
iş təcrübəsinə, yüksək mənəvi
keyfiyyətlərə malik olan şəxslər bu Qanunun 93-3-cü
maddəsində nəzərdə tutulmuş prosedurlardan
kənar Məhkəmə-Hüquq Şurasının
təklifinə əsasən müvafiq icra hakimiyyəti orqanı
tərəfindən yüksək hakim vəzifələrinə
təyin edilə bilərlər..
16. 94-cü
maddədə:
a) ikinci
hissədə İqtisad Məhkəməsinin sözləri
apellyasiya məhkəmələrinin sözləri ilə
əvəz edilsin;
b)
aşağıdakı məzmunda üçüncü hissə əlavə
edilsin, üçüncü və dördüncü hissələr müvafiq olaraq dördüncü
və beşinci hissələr hesab olunsun:
Yuxarı instansiya
məhkəmələrin hakimi vəzifələrinə bir
qayda olaraq ən azı 5 il birinci instansiya
məhkəmələrinin hakimi işləmiş
şəxslər təyin oluna bilərlər.;
c) beşinci
hissə aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Azərbaycan
Respublikası məhkəmələrinin sədrləri,
sədr müavinləri və məhkəmə
kollegiyalarının sədrləri müvafiq
məhkəmələrin hakimləri sırasından 5 il
müddətinə təyin edilirlər və bir qayda olaraq
həmin vəzifəyə iki dəfədən artıq
təkrarən təyin oluna bilməzlər. Azərbaycan
Respublikası Ali Məhkəməsinin, apellyasiya
məhkəmələrinin, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali
Məhkəməsinin, ağır cinayətlərə dair
işlər üzrə məhkəmələrin
sədrlərinin vəzifəyə təyin edilməsi
Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin
32-ci bəndinə uyğun olaraq həll edilir. Azərbaycan
Respublikasının digər məhkəmə
sədrlərinin, habelə Azərbaycan Respublikası
məhkəmələrinin sədr müavinlərinin və
məhkəmə kollegiyaları sədrlərinin
təyinatı Məhkəmə-Hüquq Şurasının
təklifinə əsasən Azərbaycan Respublikası
Konstitusiyasının 109-cu maddəsinin 32-ci bəndinə
uyğun olaraq aparılır..
17. 96-cı
maddə aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Maddə
96. Hakimlərin
səlahiyyət müddəti
Hakim
vəzifəsinə hakimlər ilk dəfə beş il
müddətinə təyin olunurlar. Həmin müddət
ərzində onlar ildə ən azı bir dəfə
tədris kurslarına cəlb edilirlər. Bu müddətin sonunda
hakimlərin fəaliyyəti qiymətləndirilir. Qiymətləndirmə
nəticəsində hakimin fəaliyyətində
peşəkar çatışmazlıq aşkar edilməzsə
Məhkəmə-Hüquq Şurasının təklifi ilə
onun səlahiyyətləri son yaş həddinə - 65
yaşınadək uzadılır. Son yaş həddinə
çatmış hakimin peşəkarlığından istifadə
edilməsinə ehtiyac olduqda Məhkəmə-Hüquq
Şurasının təklifi ilə onun səlahiyyət
müddəti 70 yaşınadək artırıla bilər.
Qiymətləndirmə
nəticəsində hakimin fəaliyyətində
peşəkar çatışmazlıq aşkar edilərsə onun
səlahiyyətləri uzadılmır.
Hakimin
fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi
Məhkəmə-Hüquq Şurası haqqında Azərbaycan
Respublikası Qanununun 13-cü maddəsinə müvafiq həyata
keçirilir.
İşə
baxılan zaman hakimlərin səlahiyyət müddəti başa
çatarsa, onların səlahiyyəti həmin işə
baxılıb qurtaranadək davam edir..
18. 97-ci maddənin
üçüncü hissəsi aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Bu qanunla
müəyyən edilmiş əsaslar istisna olmaqla, hakimlər
vəzifədən kənarlaşdırıla və
onların səlahiyyətlərinə xitam verilə bilməz..
19. 98-ci maddənin
üçüncü hissəsinin ikinci abzasında və
vətəndaşlardan sözləri, fiziki və hüquqi
şəxslərdən sözləri ilə əvəz edilsin.
20. 99-cu
maddəyə aşağıdakı redaksiyada üçüncü hissə
əlavə edilsin:
Hakim ədalət
mühakiməsini həyata keçirərkən baxılan
məsələ üzrə yekun qərar qəbul
edilənədək məsələnin mahiyyətinə dair
fikir bildirməməlidir. Hakimlər məhkəmə
icraatına hazırlıq dövründə və məhkəmə
icraatı zamanı işlə bağlı
şəxslərin qəbulunu həyata keçirmirlər..
21. Qanuna
aşağıdakı məzmunda 99-1-ci maddə əlavə
edilsin:
Maddə 99-1.
Hakimlərin Etik Davranış Kodeksi
Hakimlərin Etik
Davranış Kodeksi hakimlik fəaliyyətinin etika prinsiplərinin
və standartlarının toplusudur. Kodeks hakimlər üçün
spesifik əxlaq və ədəb tələblərini,
onların peşəkar etika məsələlərini, iş
fəaliyyətindən kənar davranışını
nizamlayır, peşə fəaliyyətinə münasibətini
müəyyən edir.
Hakimlərin Etik
Davranış Kodeksi Məhkəmə-Hüquq Şurası
tərəfindən təsdiq edilir..
22. 100-cü
maddənin ikinci hissəsində səlahiyyətlərinə
xitam verilməsinin və vəzifədən
kənarlaşdırılmasının sözləri
vəzifədən kənarlaşdırılmasının
və səlahiyyətlərinə xitam verilməsinin
sözləri ilə əvəz edilsin.
23. 101-ci maddə
aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Maddə 101. Hakimlərin
toxunulmazlığı
Azərbaycan
Respublikası Konstitusiyasının 128-ci maddəsinin I
hissəsinə uyğun olaraq hakimlər toxunulmazdır.
Cinayət başında yaxalanması halları istisna olunmaqla,
hakim tutula və ya həbs edilə, şəxsi axtarış
və müayinəyə məruz qala, Məhkəmə-Hüquq
Şurasının razılığı olmadan
barəsində cinayət təqibi həyata keçirilə
bilməz.
Hakimlərin
toxunulmazlığı, həmçinin onların
mənzillərinə, xidməti otaqlarına, nəqliyyat
və rabitə vasitələrinə, poçt-teleqraf
yazışmalarına, şəxsi əmlakına və
sənədlərinə də şamil olunur.
Hakimi cinayət
başında tutmuş cinayət təqibi orqanı bu
barədə dərhal Azərbaycan Respublikasının Baş
prokuroruna məlumat verir. Azərbaycan Respublikasının
Baş prokuroru hakim barəsində cinayət təqibinin
həyata keçirilməsi üçün əsaslar müəyyən etdikdə
dərhal Məhkəmə-Hüquq Şurasına bu barədə
təqdimat verir. Məhkəmə-Hüquq Şurası hakimin
tutulduğu andan 24 saat müddətində onun barəsində
cinayət təqibinin həyata keçirilməsinə dair
təqdimata Azərbaycan Respublikası Baş prokurorunun və
ya onun müavininin iştirakı ilə baxır, həmin
təqdimatın təmin və ya rədd edilməsi haqqında
qərar qəbul edir. Bu qərar dərhal Azərbaycan
Respublikasının Baş prokuroruna təqdim edilir.
Məhkəmə-Hüquq
Şurasının razılığı olduqda cinayət
başında tutulmuş hakim barəsində cinayət
təqibi Azərbaycan Respublikasının cinayət-prosessual qanunvericiliyinə
uyğun olaraq davam etdirilir. Belə razılıq olmadıqda
cinayət başında tutulmuş hakim dərhal azad edilir.
Digər hallarda
hakim haqqında cinayət təqibinin həyata
keçirilməsinə razılıq verilməsi barədə
Azərbaycan Respublikası Baş prokurorunun təqdimatına
daxil olduğu gündən on gün müddətində baxılır.
Məhkəmə-Hüquq Şurasının
razılığı olduqda hakim barəsində cinayət
təqibi Azərbaycan Respublikasının cinayət-prosessual
qanunvericiliyinə uyğun olaraq həyata keçirilir.
Haqqında
cinayət təqibinin həyata keçirilməsinə
razılıq verilmiş hakim həmin andan
səlahiyyətlərinin icrasına buraxılmır.
Səlahiyyətlərinin icrasına müvəqqəti
buraxılmayan hakimə əmək haqqı ödənilməsi
davam etdirilir.
Səlahiyyətlərinin
icrasına müvəqqəti buraxılmayan hakim barəsində
bəraət hökmü çıxarıldıqda və ya
cinayət-prosessual qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş
hallarda cinayət təqibinə bəraətverici əsaslarla
xitam verildikdə o, yenidən səlahiyyətlərinin
icrasına buraxılır.
Cinayət
təqibini istisna edən digər hallarda, habelə
barəsində məhkəmənin ittiham hökmü və ya tibbi
xarakterli məcburi tədbirlərin tətbiqinə dair
məhkəmə qərarı qanuni qüvvəyə mindiyi halda
hakim vəzifəsindən kənarlaşdırılır.
Hakimin
vəzifəsindən kənarlaşdırılması
Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 128-ci
maddəsinin IV və V hissələrində nəzərdə
tutulmuş qaydada həyata keçirilir.
Vəzifəsindən
kənarlaşdırılmış hakimin
səlahiyyətləri xitam edilmiş hesab olunur.
Məhkəmə
səhvləri nəticəsində proses
iştirakçısına, yaxud işdə iştirak edən
şəxsə dəymiş ziyana görə hakimlər öz xüsusi
əmlakları ilə məsuliyyət daşımırlar. Bu
ziyan qanunla müəyyən olunmuş hallarda və qaydada
dövlət tərəfindən ödənilir..
24. Qanuna
aşağıdakı məzmunda 105-1-ci maddə əlavə
edilsin:
Maddə 105-1.
Hakimlərin ictimai birlikləri
(assosiasiyaları)
Hakimlər ümumi
maraqlar əsasında birləşərək, könüllülük və
üzvlərin hüquq bərabərliyi prinsipləri əsasında
öz ictimai birliklərini təsis edə bilərlər.
Hakimlərin ictimai
birliklərinin fəaliyyətinin əsas məqsədləri
hakimləri birləşdirməkdən, onların müstəqilliyinin
möhkəmləndirilməsindən, məhkəmə-hüquq
islahatlarının dərinləşdirilməsinə
kömək etməkdən ibarətdir..
25. 106-cı
maddənin ikinci hissəsinə aşağıdakı
məzmunda ikinci cümlə əlavə edilsin:
Hakim
vəzifəsinə təyin edilmiş prokurorluq
işçilərinin prokurorluq orqanlarındakı xidmətinin
hər 5 ilinə görə eyni həcmdə əlavə haqq verilir..
26. 107-ci maddə
aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Maddə 107. Hakimlərin məzuniyyət
müddəti və haqqı
Hakimlərə
hər il qırx təqvim günü müddətində
məzuniyyət verilir. Hakimlərə məzuniyyətə
çıxdığı vaxt iki aylıq vəzifə
maaşı məbləğində məzuniyyət haqqı
verilir.
İllik
məzuniyyət Azərbaycan Respublikası Ali
Məhkəməsinin, Apellyasiya Məhkəməsinin,
İqtisad Məhkəməsinin və Naxçıvan Muxtar
Respublikası Ali Məhkəməsinin hakimlərinə müvafiq
məhkəmə sədri tərəfindən, digər
məhkəmələrin hakimlərinə isə müvafiq icra
hakimiyyəti orqanı tərəfindən verilir..
27. 110-cu
maddənin birinci hissəsində Ali Məhkəmənin sədri
sözləri Məhkəmə-Hüquq Şurası sözləri
ilə əvəz edilsin və həmin maddənin ikinci
hissəsi çıxarılsın.
28. 111-ci maddə
aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Maddə 111. Hakimlər barəsində intizam icraatının başlanılmasına
dair müraciət üçün səbəblər
Hakimlər
barəsində intizam icraatının başlanılmasına
dair müraciət aşağıda göstərilən
səbəblərdən biri və ya bir neçəsi olduqda edilir:
fiziki və hüquqi
şəxslərin şikayətləri;
kütləvi
informasiya vasitələrində dərc olunmuş
məlumatlar;
işlərə
apellyasiya və ya kassasiya instansiyası
məhkəmələrində baxılarkən aşkar
edilmiş qanun pozuntuları və hakimlər haqqında bu
məhkəmələrin çıxardığı xüsusi
qərarlar;
İnsan
hüquqları üzrə Avropa Məhkəməsinin və
Azərbaycan Respublikasının Konstitusiya
Məhkəməsinin qərarlarında əks etdirilmiş
qanun pozuntuları;
məhkəmə
təcrübəsinin ümumiləşdirilməsi
nəticəsində aşkara çıxan qanun pozuntuları;
intizam
icraatının başlanılması barədə müraciət
hüququ olan şəxslərin əldə etdikləri digər məlumatlar..
29. Qanuna
aşağıdakı məzmunda 111-1-ci maddə əlavə
edilsin:
Maddə 111-1. Hakimlərin intizam məsuliyyətinə cəlb
edilməsinin əsasları
Hakimlər
yalnız aşağıdakı əsaslara görə intizam
məsuliyyətinə cəlb edilir:
işlərə
baxarkən qanunvericiliyin tələblərini
dəfələrlə və ya kobudcasına pozduqda;
hakim
etikasını pozduqda;
əmək və
icra intizamı haqqında qanunvericiliyin tələblərini
pozduqda;
Korrupsiyaya
qarşı mübarizə haqqında Azərbaycan Respublikası
Qanununun 5.1-ci maddəsi ilə müəyyən edilmiş
maliyyə xarakterli tələblərə əməl
etmədikdə;
Korrupsiyaya
qarşı mübarizə haqqında Azərbaycan Respublikası
Qanununun 9-cu maddəsində göstərilən hüquqpozmaları
törətdikdə;
hakim adına
ləkə gətirən hərəkətə yol verdikdə..
30. 112-ci maddə
aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Maddə 112.
Hakimlərin intizam
məsuliyyətinə cəlb edilməsi qaydası
Hakimlər
barəsində intizam icraatını yalnız
Məhkəmə-Hüquq Şurası başlaya bilər.
Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin, Apellyasiya
Məhkəməsinin və İqtisad Məhkəməsinin
sədrləri, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin
sədri və Azərbaycan Respublikasının müvafiq icra
hakimiyyəti orqanı bu Qanunla müəyyən edilmiş
səbəblər və intizam məsuliyyətinə cəlb
edilmə əsaslarının əlamətləri olduqda öz
səlahiyyətləri daxilində intizam icraatının
başlanılması barədə Məhkəmə-Hüquq
Şurasına müraciət etməyə borcludurlar.
Fiziki və hüquqi
şəxslər hakimlər tərəfindən bu Qanunun 111-1-ci
maddəsinin altıncı abzasında hakimlər üçün
müəyyən edilmiş intizam məsuliyyətinə cəlb
edilmə əsasının əlamətləri haqqında
məlumatlar olduqda Məhkəmə-Hüquq Şurasına
müraciət edə bilərlər.
Azərbaycan
Respublikası Ali Məhkəməsinin sədri birinci,
apellyasiya və kassasiya instansiyaları
məhkəmələrinin hakimləri haqqında intizam
icraatının başlanılması barədə
Məhkəmə-Hüquq Şurasına müraciət edir.
Azərbaycan
Respublikası Apellyasiya Məhkəməsinin sədri həmin
məhkəmənin hakimləri, habelə birinci instansiya
(Naxçıvan Muxtar Respublikasının rayon (şəhər)
məhkəmələri, yerli iqtisad məhkəmələri
və Beynəlxalq müqavilələrdən irəli
gələn mübahisələrə dair iqtisad
məhkəməsi istisna olmaqla) məhkəmələrinin
hakimləri və Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali
Məhkəməsinin ağır cinayətlərə dair
işlər üzrə birinci instansiya kollegiyasının
hakimləri haqqında intizam icraatının
başlanılması barədə Məhkəmə-Hüquq
Şurasına müraciət edir.
Azərbaycan
Respublikası İqtisad Məhkəməsinin sədri
həmin məhkəmənin hakimləri, habelə
Beynəlxalq müqavilələrdən irəli gələn
mübahisələrə dair iqtisad məhkəməsinin
hakimləri və yerli iqtisad məhkəmələrinin
hakimləri haqqında intizam icraatının başlanılması
barədə Məhkəmə-Hüquq Şurasına müraciət
edir.
Naxçıvan Muxtar
Respublikası Ali Məhkəməsinin sədri həmin
məhkəmənin hakimləri və Naxçıvan Muxtar
Respublikasının rayon (şəhər)
məhkəmələrinin hakimləri haqqında intizam
icraatının başlanılması barədə
Məhkəmə-Hüquq Şurasına müraciət edir.
Azərbaycan
Respublikası müvafiq icra hakimiyyəti orqanı birinci və
apellyasiya instansiyası məhkəmələrinin hakimləri
haqqında intizam icraatının başlanılması
barədə Məhkəmə-Hüquq Şurasına müraciət
edir.
Hakimlər haqqında
intizam icraatı intizam pozuntusunun aşkar edildiyi gündən bir
il və törədildiyi gündən üç il müddətində başlana
bilər.
Hakimlər
yalnız Məhkəmə-Hüquq Şurasının
qərarına əsasən intizam məsuliyyətinə
cəlb edilirlər.
Məhkəmə-Hüquq
Şurası intizam icraatı üzrə aşağıdakı
qərarlardan birini qəbul edir:
hakimə irad
tutulması haqqında;
hakimə töhmət
verilməsi haqqında;
hakimin
vəzifədə aşağı salınması
barədə Azərbaycan Respublikasının müvafiq icra
hakimiyyəti orqanına təklif verilməsi haqqında;
hakimin iş yerinin
dəyişdirilməsi barədə Azərbaycan
Respublikasının müvafiq icra hakimiyyəti orqanına
təklif verilməsi haqqında;
hakimin
səlahiyyətlərinə xitam verilməsi barədə
Azərbaycan Respublikasının müvafiq icra hakimiyyəti
orqanına təklif verilməsi haqqında;
intizam icraatına
xitam verilməsi haqqında.
İntizam
məsuliyyətinə cəlb edilmə haqqında qərardan
şikayət verilməmişsə, o, qəbul edildiyi vaxtdan
on gün sonra qüvvəyə minir.
Həmin müddət
ərzində intizam məsuliyyətinə cəlb edilmə
haqqında Məhkəmə-Hüquq Şurasının
qərarından Ali Məhkəmənin Plenumuna şikayət
verilə bilər.
Ali
Məhkəmənin Plenumu bir ay müddətində
şikayətə baxıb Məhkəmə-Hüquq
Şurasının qərarını qüvvədə
saxlayır, ləğv edir və ya ona dəyişikliklər
edir və öz qərarını Şuraya təqdim edir. Ali
Məhkəmənin Plenumunun qərarı qətidir.
Hakimlər cəza
verildiyi gündən bir il ərzində yenidən intizam
məsuliyyətinə cəlb edilməmişsə, intizam
məsuliyyətinə cəlb edilməmiş
sayılırlar.
Hakimlərin intizam
məsuliyyəti məsələsinə bu Qanunla və
Məhkəmə-Hüquq Şurası haqqında Azərbaycan
Respublikasının Qanunu ilə müəyyən edilmiş
qaydada baxılır..
31. 113-cü
maddədə:
a) ikinci hissənin
2-ci bəndi aşağıdakı redaksiyada verilsin:
hakim vəzifəsindən
kənarlaşdırıldıqda;;
b) ikinci hissənin
9-cu bəndində dörd sözü altı sözü ilə, Ali
Məhkəmə sözləri Məhkəmə-Hüquq Şurası
sözləri ilə əvəz edilsin;
c) ikinci hissənin
10-cu bəndi aşağıdakı redaksiyada verilsin:
bu Qanunun 111-1-ci
maddəsində nəzərdə tutulmuş əsaslara
görə təqvim ili ərzində iki dəfə intizam
cəzası verildikdə;;
ç) ikinci
hissəyə aşağıdakı məzmunda 11-ci bənd
əlavə edilsin:
11)
işlərə baxarkən qanunvericiliyin tələblərini
dəfələrlə kobudcasına pozduqda..
32. 114-cü
maddənin birinci və ikinci hissələri
aşağıdakı redaksiyada verilsin:
Bu Qanunun 113-cü
maddəsinin 6-11-ci bəndlərində nəzərdə
tutulmuş əsaslar olduqda hakimlərin
səlahiyyətlərinə vaxtından əvvəl xitam
verilməsi üçün Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin
sədri və ya müvafiq icra hakimiyyəti orqanı intizam
icraatının başlanılması haqqında
Məhkəmə-Hüquq Şurasına müraciət edirlər.
Hakimin
səlahiyyətlərinə vaxtından əvvəl xitam
verilməsi haqqında qərar qəbul edildikdə
Məhkəmə-Hüquq Şurası bu barədə Azərbaycan
Respublikasının müvafiq icra hakimiyyəti orqanına
təklif verir..
33. Keçid
müddəalarına aşağıdakı məzmunda 7-ci və
8-ci bəndlər əlavə edilsin:
7. Bu Qanunun
96-cı maddəsinin müddəaları 2005-ci il 1 yanvar
tarixinədək hakim vəzifəsinə təyin edilmiş
hakimlərə şamil edilmir və onlar
səlahiyyətlərinin icrasını davam etdirirlər. Bu
şəxslərin səlahiyyət müddətləri başa
çatdıqdan sonra yenidən hakim vəzifəsinə təyin
edilməsi onların fəaliyyətinin
qiymətləndirilməsi əsasında həyata keçirilir.
Fəaliyyəti məqbul qiymətləndirilmiş hakimlər
aşağıdakı müddətə yenidən hakim
vəzifəsinə təyin edilirlər:
15 ilə
qədər hakimlik stajı olanlar - 10 il müddətinə;
15 il və daha çox
hakimlik stajı olanlar - son yaş həddinə - 65
yaşınadək.
Səlahiyyəti
10 il müddətinə uzadılmış hakimlərin
səlahiyyət müddəti başa çatdıqdan sonra onların
səlahiyyətlərinin yenidən uzadılması
qiymətləndirmə əsasında bu Qanunla müəyyən
edilmiş ümumi qaydada həyata keçirilir.
Son yaş
həddinə çatmış hakimin
peşəkarlığından istifadə edilməsinə
ehtiyac olduqda Məhkəmə-Hüquq Şurasının
təklifi ilə onun səlahiyyət müddəti 70
yaşınadək artırıla bilər.
8. Müəyyən
müddətə hakim vəzifəsinə təyin edilmiş
şəxsin digər hakim vəzifəsinə keçirilməsi
onun səlahiyyət müddətini artırmır. Hakimlərin iş
yerinin dəyişdirilməsi onların təyin olunduqları
səlahiyyət müddəti hüdudlarında həyata keçirilir..
Keçid
müddəaları
1. 2005-ci il 1 yanvar
tarixinədək hakim vəzifəsinə təyin edilmiş
Azərbaycan Respublikası məhkəmələri
hakimlərinin səlahiyyət müddəti həmin məhkəmələrə
yeni hakimlərin təyin olunduğu gündən, işə
baxılan zaman işə baxılıb qurtardığı
gündən bitmiş hesab olunur.
2. Bu Qanun
qüvvəyə minənə qədər
başlanılmış intizam icraatları Azərbaycan
Respublikası Ali Məhkəməsinin İntizam
kollegiyasında davam etdirilir. Qeyd edilən intizam icraatları
üzrə Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin
İntizam kollegiyasının qərarlarından, habelə
İntizam kollegiyasının bu Qanun qüvvəyə
minənədək qəbul edilmiş digər
qərarlarından şikayət Azərbaycan Respublikası Ali
Məhkəməsi Plenumunun İntizam komissiyasına verilir.
İlham Əliyev
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti
Bakı şəhəri, 28 dekabr 2004-cü il
№ 817-IIQD